Hamam

Yedi yaşımdayken, babam her gün bir müzik çalardı akşamları, ben de hayran hayran dinlerdim.  Ne olduğunu bilmeden. Sonra öğrendim ki o çaldığı Hamam filminin müziğiymiş. Annem de babam da izlediklerinde çok beğenmişlerdi Ferzan Özpetek’in ilk filmi Hamam’ı. Bense müziğini dinlemeye devam ettim yıllarca; fakat hiç de kalkıp izleyeyim demedim.

Sonra bir gün, sinema üzerine bir kitap okurken Hamam üzerine yazılanları, konusunu okudum ve izlemeye karar verdim. Bulur bulmaz izlediğim filme tıpkı annemle babam gibi bayıldım. Senelerdir dinlediğim müziği de filmde dinlediğimde daha anlamlandı, daha da sevdim.

Efendim ekibimiz, Francesco’yu oynayan yakışıklı İtalyan Alessandro Gassman, karısı Marta rolünde –Perran’ın deyimiyle- “pek sıska” olan Francesca d'Aloja, Mehmet rolünde Mehmet Günsür, Osman rolünde Halil Ergün, Perran rolünde Şerif Sezer ve de Füsun rolünde pek bir çıtır olan Başak Köklükaya’dan oluşmakta. Filmde Francesco’nun miras işini halletmesi için İstanbul’a gidişi ve ardından hayatındaki değişim konu alınmıştır. Roma’da yaşayan Francesco’nun işleri tıkırındadır; fakat karısı Marta’yla araları pek de iyi değildir.

İstanbul’da yaşayan teyzesinden kalan bir binayı satmak için İstanbul’a gelir. Binayı satıp, işinin başına geri dönmeyi planlamaktadır. Fakat teyzesiyle birlikte yaşamış olan sevimli ve tipik bir Türk ailesiyle birlikte biraz vakit geçirdikten sonra fikri değişir, tabii fikrinin değişmesinin önemli bir sebebi de mirasın bir hamam olmasıdır. Francesco, hamamları sevmiştir. Bir karar alır, “Aynalı Hamam”ı restore edecektir. Çalışmalar sürerken, tüm aileyle çok iyi geçinir. Evin genç kızı Füsun, Francesco’yla ilgilenmektedir. Evin delikanlısı Mehmet’le ise uzun uzun sohbet etmekte ve eğlenmektedir. Marta İstanbul’a geldiğinde, Francesco ona karşı soğuk davranır. Bunun sebebini çok geçmeden anlarız. İstanbul yolculuğu Francesco ve Marta’nın hayatını umulmadık derecede değiştirecektir, tıpkı İtalya’dan kaçıp gelen Anita teyzenin İstanbul’a sığınışı gibi, Francesco ve Marta da Roma’daki yoğun hayatlarından sıyrılıp, İstanbul’a sığınır. Fakat İstanbul’dur bu, acı tatlı birçok sürprizle dolu olan İstanbul…

Film baştan sona romantik bir havada geçiyor. Sanıyorum ki Ferzan Özpetek İstanbul’un özlemiyle yanıp tutuştuğu bir zamana denk getirmiş filmini. İstanbul’un tarih kokan sokaklarında dolaştık bol bol film boyunca, eski hamamlar da başta olmak üzere, güzel manzaralarla karşılaştık. İstanbul’un kısıtlı bir yerinde geçtiği için, İstanbul’u bilmeyenlere sessiz, sakin, tarihi, misafirperver ve kendi halinde küçük hayatları olan insanların yaşadığı bir şehir olarak gelebilme ihtimali yüksek. Bilenlere ise fazla tozpembe gelmesin diye, filmin sonuna İstanbul’dan beklenecek bir olay koymuşlar, her ne kadar bizi üzse, ağlatsa da olmuş diye düşünüyorum. Hiç değilse biraz gerçeklerle yüzleştirmiş oldu bizi.
Filmdeki en güzel sahneler de Anita Teyze’nin kardeşine yazdığı mektupları dinlediğimiz, vapurlu, denizli sahnelerdi. Bizi düşünmeye sevk eden, görsel açıdan da çok tatmin edici sahnelerdi bunlar. Son olarak filmi izlemeyenler için biraz sürpriz bir şeyler kalsın diye çok fazla açamadığım sonuyla ilgili bir şeyler söylemek istiyorum, sonunda Marta’nın duygularını o kadar iyi anlatmış ki yönetmen, kendisine bu sahnelerde hayran kaldığımı söyleyebilirim. Hele Mehmet’le olan dayanışması, tüylerimi ürpertti.

Oyunculuklara kısaca değineyim bir de, filmde tüm oyuncular doğal, aşırı kaçmayan, dozunda oyunculuklar sergilemişti; bu da filmi daha da samimi bir film yapmaya yaramış. Biraz öne çıkan bir performans olarak Mehmet Günsür’ünkini söyleyebilirim ki kendisi bu performansıyla Ankara Film Festivali’nde “Umut Veren Yeni Erkek Oyuncu” ödülünün sahibi oldu ve hobi olarak yaptığı oyunculuğu, meslek olarak seçme kararı aldı.

Sonuç itibariyle, sevimli, sıcacık, samimi ve aynı zamanda çarpıcı bir filmdi Hamam. Ferzan Özpetek’in gözünden bir İstanbul’u izlerken, başta belirttiğim gibi Aldo de Scalzi ve Pivio imzalı müziklerine de doyamayacaksınız.