Indie & New Wave Müzik Ansiklopedisi

Atacan Günay-Özlem Koldemir Röportajı

Walking Back

Her müzikseverin kitaplığında mutlaka olması gereken bir kitap var, hatta kitap değil bir ansiklopedi. Indie ve New Wave akımına yön vermiş yüzlerce müzisyen ve grubun yer aldığı bu şahane eserin oluşumunda büyük emek sahibi Atacan Günay ve Özlem Koldemir sorularımızı tüm içtenlikle yanıtladılar.

-Bu kitabı Türkçe’ ye çevirip basma fikri ilk olarak nasıl ortaya çıktı, kimin fikriydi. Ve yayınlanana kadar kimler kitap üzerinde emek harcadı. Karar aşamasından, kitabın basılma aşamasına kadar ne kadar süre geçti?

Ankara’da müziği yakından izleyen ve popülerliğe karşı bağımsız duruşuyla 15 yıldır hayatta olan Tenedos Cafe’nin sahibi Serap Günay ve o zaman yayınların editörlüğünü yapması planlanan Raul Mansur ve benim (Atacan Günay) tarafımdan Virgin Yayınevinden telif haklarının alınmasıyla hayata geçti. Çevirisi yine bu müziği yakından tanıyan ve konuya çok hakim olan Çağatay Gülabioğlu tarafından 2000 yılında tamamlandı. Ancak tam basım aşamasında 2001 yılındaki ekonomik kriz nedeniyle proje rafa kalktı. 2004 yılında tekrar gündeme alındı ancak Serap Günay ve Raul Mansur piyasa koşulları ve sponsor arayışlarının sonuç vermemesi üzerine projeden çekildi. 2005 yılında ben ve Özlem Koldemir iki yıllık geceli gündüzlü yoğun bir çalışmadan sonra yayına hazırladık ve nihayet 2007 yılında piyasaya çıktı.

-Türkiye’ de bildiğiniz gibi oturmuş bir indie müzik kültürü maalesef yok. Kitabı basmaya karar verdiğinizde bu konu hakkında neler düşündünüz? Kitap satar mı acaba diye bir endişeniz oldu mu?

En başta şunu belirtmek isteriz ki, kitabı basarken satış patlaması yapmayacağının farkındaydık. Zaten Türkiye’de şimdiye kadar yayınlanmış müzik kitaplarının satışları hakkında küçük çaplı bir araştırma yapmıştık ve elde ettiğimiz sonuçlar gerçekten komikti. Buna rağmen biz idealist bir anlayışla, kitabı ticari kaygıları arka plana iterek yayınlamaya karar verdik. Dediğiniz gibi ülkemizde hakikaten oturmuş bir indie kültürü yok, ki bizi asıl harekete geçiren gerçek de buydu. Kitabın yoğun içeriğinin arkasında yatan ve bizim asıl üzerinde durduğumuz nokta, indie ve yeni dalganın arka planını, yani grupların ya da müzisyenlerin üretimlerini ve yaratımlarını ortaya çıkarana kadarki etkilenimleri, psikolojik ve sosyolojik temelleri, kurumsal yapılara bakışları, hayata karşı duruşları, sektörün içinde tutunmak için izledikleri yollar, sektörün onlara bakışı, anarşist tavırlarının arkasında yatan nedenler, müziğin devrimci yönünü vurgulayan ve topluma verdiği mesajın manifestosunu ortaya koyan yönüydü.

-Kitaba baktığımızda Indie ve New Wave akımından yüzlerce grubun yer aldığını görüyoruz. Müzikle epey yakından ilgili bir insan olarak ben bile kitaptaki grup ve müzisyenlerin bir çoğunu tanımıyorum. Kitabı çevirirken grupların arasında herhangi bir eleme yapmayı düşündünüz mü? -Bilmiyorum yasal olarak bu mümkün mü-.

Evet, kitapta ünlü ünsüz, küçük büyük yüzlerce grup ve müzisyen var. Kitabı yayına hazırlarken bizim de çok şey öğrendiğimizi belirtmeliyiz. Bir eleme yapmak aklımızdan hiç geçmedi çünkü bu kitabın dokusuna ve indie kültürünün temel unsurlarından olan grup ve müzisyenlerin bağımsız ve özgür üretimini vurgulayan yönüne ket vurmak yani zarar vermek olurdu. Aksine kitabı güncelleyerek son yılların üretimlerini de içine alan daha eksiksiz bir hale getirmeyi düşündük. Ancak tüm bunlar düşünce olarak kaldı, çünkü kitabın editörünün izni olmadan hiç bir şey yapamazdık.

-Kitap 1998 yılında basılmış bir eser. Fakat özellikle 2000’ lerden sonra indie müzik akımına dahil edebileceğimiz oldukça fazla sayıda grup ve müzisyen, müzik camiasına adım attı. Biliyorsanız eğer; kitabın yazarı Colin Larkin tarafından kitabın güncelleştirilmesi olası mı? Eğer bir gün güncelleştirilmiş bir ansiklopedi yazılırsa bunu da yayınlar mısınız?

Dediğimiz gibi, kitabı güncelleyerek yayınlamayı düşündük fakat bunun için Colin Larkın’ın iznini almamız gerekiyordu. Önce telif ajansı Akçalı ve sonra Virgin aracılığıyla Larkin’a ulaşmaya çalıştık fakat başarılı olamadık. Şu anda kendisi ortalarda yok. Hakkında haber alan birileri olursa lütfen bizimle bağlantı kursun :). Kitabın güncelleştirilmiş halini yayınlamayı elbette çok isteriz.

-Indie & New Wave Müzik Ansiklopedisi Tenedos yayıncılığın Müzik Serisi 1 serisine ait bir kitap. Seride başka kitaplar da var mı? Varsa neler?

Evet, bu kitap The Virgin Encyclopedia of Popular Music serisinin bir parçası. Şu anda elimizde çevirisi sürmekte olan, en geç 2009 başında yayınlanması hedeflenen The Virgin Encyclopedia of Jazz ve ondan sonra gündeme alınması düşünülen Blues ansiklopedisi ve başka bir yayınevinden Elektronik müzik üzerine bir yayın var.

-Kitabı satın almak isteyenler nerelerde bulabilirler? Dağıtım ağınız geniş mi?

Burada sorunuzun biraz dışına çıkarak bir ayrıntıyı belirtmek isteriz. Varoluşunu bize göre marjinal gruplara, rocker’lara, punklara ve anarşist oluşumlara borçlu olan ve onlara ilk zamanlarında piyasada tutunmak için sergiler vs açtıran Ankara’nın en büyük kitabevi ve dağıtımcısı ile anlaştık (üstelik sahibiyle de uzun yıllara dayanan tanışıklığımızın olmasına karşın). Bir süre sonra gördük ki yeni çıkan kitaplar arasında kitabımıza yer verilmemişti, orada yaşadığımız şoku da belirtmeden geçmeyelim, kitabımıza raflarda bakmak için gittiğimizde karşılaştığımız manzara, yeni çıkan kitaplar arasında balya balya Secret’ların olması ve böyle devrimci bir kitabın görünmemesiydi. Bunun üzerine kitaplarımızı hemen geri isteyerek anlaşmayı bozduk, bizimkisi bir tavırdı. Nasıl olurdu da böyle bir müzik kitabını kendisini var eden insanlara sunmazdı? Ama tavşan dağa küsmüş, dağın haberi olmamış! Yani bu olay üzerinde çok da düşündüklerini, mesajımızı aldıklarını filan sanmıyoruz. Bunun üzerine kitabın dağıtımını İmge Dağıtım’a verdik fakat o da Türkiye çapında geniş bir dağıtım ağına sahip değil maalesef. Şu anda İmge ile çalışmaya devam ediyoruz ve kitap Ankara ve İstanbul’da İmge kitabevinin şubelerinde bulunabiliyor. Bunun yanında Google’dan arama yapılarak kitabın satıldığı çeşitli on-line kitabevlerinden de bulunabiliyor. Tüm bunların yanında kitap direkt olarak bizden de temin edilebilir. Şu anda sonsuza kadar inşa halindeki sitemiz http://www.tenedos.com.tr’den ve http://www.myspace.com/tenedospublishing ile iletişime geçilerek kitap talep edilebilir.

-Kitabın satışlarından memnun musunuz? Sizi tatmin edecek bir sayıya ulaştı mı?

Kitap bir yılda yüz yirmi adet sattı. Bir o kadarını da biz müzikle ilgili insanlara hediye ettik. Satın alanlara çok teşekkür ediyoruz. Indie Ansiklopedisi kitabevlerinde kırk liradan satışa sunuldu. Bu paranın yarısı dağıtımcı ve kitabevlerine gidiyor yani yarısı bize kalıyor, bu nedenle sizin aracılığınız ile duyurmak isteriz ki, özellikle günümüzdeki zor ekonomik koşullarda bu kitabı almak isteyip de alamayanlara yarı fiyatından yollayabiliriz, ayrıca Reset! ’in projelerini her zaman destekleyerek hiç parası olmayanların da elde etmelerini sağlayabiliriz.

-Müzikle yakından ilgili insanlar olarak, sizin hayatınızdaki belli başlı gruplar ve albümler hangileri?

Bu soruya ayrı ayrı cevap vermemiz gerekiyor.

Atacan Günay: O kadar çok isim ve müzisyen var ki onlara haksızlık etmek istemem ancak genel bir fikir vermesi amacıyla albüm isimleri vermeden Caz’da; John Coltrane, Charles Lloyd, Ornettte Coleman, David Darling, Eberhard Weber…Nü/Electro olarak; Erik Truffaz, Niels Peter Molvaer, Bugge Wesseltoft…, Rock’ta; King Krimson, Emerson Lake and Palmer, Genesis, Traffic ve Yes…, Indie’de;(benim atladığım bir dönem ama yinede sevdiklerim olarak) Smiths, Charlatans, Primal Scream, Cabaret Voltaire, Radiohead…, Elektronikte ise; John Digweed, Richie Hawtin, Simon Posford, Kruder Dorfmaister, Talvin Singh, Alex Smoke, Andrew Weatherall, Goa Gil, Laurent Garnier…,’i sayabilirim.

Özlem Koldemir: Ben Atacan kadar isim sayamayacağımı belirtmek isterim. Onun ve bu kitapları yayına hazırlama sürecinin bana çok şey öğrettiğini de… Müzik dinleyiciliğim genelde tesadüfi gelişti ve beni etkileyen müzikleri bir şekilde karşımda buldum. Mesela 2-3 yıldır elektronik müzik dinliyorum ve elektronik dinlemeye başlamama Atacan aracı oldu. Karşıma çıkan iyi müziklere her zaman açık oldum ve müzik her zaman hayatımda oldu. İyi bir kulağınız varsa iyi sound’ları kendinize çekeceğinize inanıyorum. Benim de müzik dinleyiciliği konusundaki değişmez politikam bu. İlle de bir isim vermem gerekirse Massive Attack’ın beni her zaman çok etkileyen bir grup olduğunu söyleyebilirim.

-Eklemek istediğiniz herhangi bir şey var mı?

Evet var. Biz bir yayınevi kurduk ve yayın hayatımıza müzik ansiklopedileriyle başladık. İdealist bir duruş sergilemek ve bu duruşa sadık kalmak istiyoruz. İleride yayın yelpazemizi başka alanlarda yazılmış/hazırlanmış kitaplar yayınlayarak genişletmek istiyoruz. İlk çocuğumuz olan Indie & New Wave Müzik Ansiklopedisi’nin Türkiye’de bir boşluğu dolduracağını düşünüyoruz ( elbette sizin gibi ilgili ellere geçerse ). Son yıllarda ülkede gerçekten ciddi bir indie patlaması var, ancak bunun yanısıra Revolters, DDR, Neon vb. gibi grupların ve Peyote-Dogzstar gibi mekanların varlığı da anti-kapitalist, gerçek indie kültürünün de bu ülkede var olduğunu gösterir nitelikte. Kısacası bu kitabın sözünü ettiğimiz gerçek indie tavrının ne olduğunu gösteren ve zihinlerde farklı açılımlar yaratan ciddi bir kaynak olduğunu düşünüyoruz. Son olarak bize böyle bir fırsatı verdiğiniz için size ve Reset! ’e çok teşekkür ediyor ve sizleri içtenlikle destekliyoruz.

Not: Reset! in 17. sayısında bizlere mail atan 5 talihli Indie & New Wave Müzik Ansiklopedisinin sahibi olacak.
Yapmanız gereken tek şey; "konu" bölümünde "Indie" yazan bir maili gokhankarabicak@gmail.com adresine göndermeniz. Tabii iletişim bilgilerinizi de ekleyerek. Bol şanslar.

Kitap Hakkında Bilgi:

Indie & New Wave müzik ansiklopedisi; editörlüğünü İngiliz müzik yazarı ve eleştirmeni Colin Larkin’ın yaptığı, içeriğini de Larkin’ın engin kişisel arşivi ve birikiminden alan, yayınlanmasıyla Türkiye’deki büyük bir boşluğu dolduracak olan kapsamlı bir çalışmadır. Indie ve new wave kategorilerinin ortaya çıkışları, gelişmeleri ve geçirdikleri değişimlerle birlikte bu tarza dahil olmuş ya da dahil edilmiş tüm grup ve müzisyenlerin, diskografyalarına ve kendileri hakkında yazılmış okunsal kaynaklara, aynı zamanda akıma öncülük etmiş plak firması, dergiler, radyo ve tv programlarının bilgilerine yer vermektedir. Müzik konusunda spesifik bir el kitabı olarak da nitelendirilebilen ansiklopedi, aynı zamanda gruplar ya da sanatçılar hakkındaki başka kitap, film, belgesel gibi kaynakların da bilgilerine ulaşmayı sağlayan, geniş indeksiyle araştırmaya ve daha kapsamlı bilgi edinmeye olanak tanıyan oldukça hacimli bir çalışmadır.Tenedos yayınevinin yaklaşık iki yıllık bir çalışmadan sonra basımını gerçekleştirdiği ansiklopedi, kendisinden sonra basılacak jazz, blues, ve elektronik müzik ansiklopedilerinden oluşan serinin ilk kitabıdır.

Anasayfa>>
İnsan Bölümü>>